1 stycznia 2025 r. weszła w życie nowelizacja Kodeksu pracy, która w istotny sposób rozszerza katalog okresów wliczanych do stażu pracy. Zmiany mają na celu wykazanie rzeczywistego przebiegu aktywności zawodowej osób pracujących.
Kluczową nowością jest dodanie art. 302¹ i 302², które znacząco poszerzają definicję stażu pracy.
Do stażu pracy wliczane będą m.in.:
- okresy prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej (w tym także tzw. „ulga na start”),
- okresy współpracy przy prowadzeniu działalności gospodarczej,
- okresy wykonywania umów zlecenia, umów o świadczenie usług oraz umów agencyjnych,
- członkostwo w rolniczych spółdzielniach produkcyjnych i spółdzielniach kółek rolniczych,
- okresy zawieszenia działalności gospodarczej w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem,
- udokumentowane okresy pracy zarobkowej wykonywanej za granicą na innej podstawie niż stosunek pracy.
Co istotne, do stażu mogą zostać zaliczone również te okresy, w których – na podstawie odrębnych przepisów – nie było obowiązku podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, o ile zostaną one odpowiednio udokumentowane.
Nowe regulacje mają bezpośredni wpływ na uprawnienia pracownicze uzależnione od stażu pracy, takie jak m.in. wymiar urlopu wypoczynkowego, prawo do nagród jubileuszowych czy okresy wypowiedzenia. W przypadku nakładania się różnych okresów aktywności zawodowej, do okresu zatrudnienia wliczany będzie okres najkorzystniejszy.
Potwierdzanie okresów podlegających wliczeniu do stażu pracy, za który zostały opłacone składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe lub wypadkowe odbywać się będzie na podstawie zaświadczeń wydawanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Od 1 stycznia 2026 r. w systemie eZUS (ZUS PUE) dostępny jest formularz „Wniosek o wydanie zaświadczenia o ubezpieczeniu dla celów doliczenia okresów do stażu pracy”. Zgodnie z obowiązującymi przepisami wniosek nie będzie dostępny w formie papierowej, można go złożyć wyłącznie elektronicznie za pośrednictwem konta w systemie eZUS.
Nowelizacja Kodeksu pracy to istotny krok w kierunku zrównania różnych form aktywności zawodowej i zwiększenia ochrony praw pracowniczych osób, które w trakcie kariery zawodowej prowadziły działalność gospodarczą lub wykonywały umowy cywilnoprawne.
